Aynı evde iki farklı zaman dilimi

Geçen gün eşimle tartıştık. Öyle filmlerdeki gibi tabakların havada uçuştuğu, kapıların çarpıldığı, Yeşilçam usulü "Seni terk ediyorum!" tiratlarının atıldığı bir kavga değil. Bayağı 3. sınıf bir ev içi gerilim. Ama işte sesler biraz yükseldi, kelimeler sivrildi; ikimiz de kendi ego bayrağımızı salonun ortasına dikelim derken birbirimizi biraz hırpaladık.

Sonra tartışma bitti. En azından onun için.

İki dakika sonra, abartmıyorum, iki dakka sonra baktım, eşim normal hayatına dönmüş. Kahvesini tazeliyor, kitap okumaya balkona gidiyor. Sanki az önce aramızda küçük çaplı bir nükleer kriz yaşanmamış gibi.

O an aklıma Fight Club’daki o meşhur kimyasal yanık sahnesi geldi. Hani Tyler Durden, Narrator’ın elinin üstüne kimyasal madde döküyor, deri erirken adam acıdan çıldırıyor ama Tyler buz gibi bir soğukkanlılıkla "Acıyı kaçırmaya çalışma, acıyla kal, farkında ol!" diye derviş gibi felsefe yapıyor ya.

Eşime bakıyorum, eline asit dökülse "Kahveme süt katar mısın bebişim" diyecek bir Tyler Durden soğukkanlılığı.

Bense dönememiştim amk. Sanki üçüncü derece yanıkla acilde sıra bekliyorum.

İçimde tarif etmekte zorlandığım bir ağırlık var. Kimyadaki yarılanma ömrü muhabbeti gibi. Eşimin öfkesinin yarılanma ömrü 120 saniye; 2 dakika sonra sistem sıfırlanıyor. Benim içimdeki radyoaktif öfke izotoplarının yarılanma ömrü ise Çernobil 4 numaralı reaktör gibi amk. İkimiz de aynı reaksiyona girdik ama ben ortamda tek başıma hücresel düzeyde radyasyon sızdırıyorum.

Eşime bakıp içimden kuruyorum: “Nasıl yani lan? Aynı kavgadaydık. Aynı ses tonunu duyduk. Sen nasıl hemen ‘life goes on’ moduna geçtin de ben hâlâ bu enkazın altında itfaiye bekliyorum?”

Nasıl olabilir abi diye düşünürken aklıma çocukluğum geldi.

Bizim evde babamla abim zaman zaman kapışırdı. Aslında zaman zaman değil, çoğu zaman. Sıkıntılı süreçlerdi. Ayrıca, annemin de hayatta olmadığı zamanlar... Sesler yükseldi mi ben direkt odanın köşesine pusar, görünmezlik pelerinimi giymeye çalışırdım. Ne dediklerini hatırlamıyorum bile ama o evin bir anda yoğunlaşan, kurşun gibi ağırlaşan havasını dün gibi hatırlıyorum.

Feng Shui ustası getirsen salonda tütsü yakarken küt diye bayılır. Hani mistik tayfa "aura temizliği" falan diyor ya, bizim evdeki aura o anlarda bildiğin Egzoz Gazı Emisyon Ölçümü gerektiriyordu.

İşin daha da garip ve derin tarafı, eşimle tamamen farklı gezegenlerden gelmiyoruz. Onun çocukluğunda da benzer seslerin yükseldiği, tabakların kırıldığı ortamlar varmış. Yani ikimiz de çocukken benzer fırtınalı iklimin havasını solumuşuz.

Ama işte insan psikolojisi ve evrimsel biyoloji acayip bir şey hacı. Aynı kökten gelip tamamen zıt savunma mekanizmaları geliştirmişiz.

Bizim amigdalalar çocukken önümüze bir menü koymuş: Eşimin amigdala menüden "SAVAŞ" seçeneğini seçmiş. O, çocukken gerginlikle baş edebilmek için sesini yükseltmeyi, gaza basmayı, mücadele etmeyi ve o enerjiyi dışarı püskürtmeyi öğrenmiş. O yüzden kavga ederken içindeki bütün o cürufu, gerginliği, radyasyonu dışarı fırlatıyor. Tartışma bittiğinde de dışarı fırlatacak bir şey kalmadığı için sistemi sıfırlayıp kahvesini koyabiliyor.

Benimki ise menüyü eline almış, biraz incelemiş, sonra garsona dönüp "Abi ben bir köşeye sinip görünmez olayım, mümkünse kimse beni fark etmesin" demiş. Yani savaş yada kaç yerine üçüncü seçenek DON/SİN seçeneğini seçmiş.

İşte bütün nükleer kriz buradan çıkıyor: O, gerginliği dışarı fırlatarak rahatlıyor. Ben, gerginliği içime yutarak hayatta kalmaya çalışıyorum.

O kavgadan sonra hiçbir şey olmamışçasına balkonda kitabını okurken, ben içime yuttuğum o radyasyonlu atıkla tek başıma salonda kalakalıyorum. E tabii, mideye indirilen nükleer atık üç dakikada hazmedilmiyor amk.

Çocukken içimize attığımız o gerginliklerin yıllar sonra ne zaman, nerede karşımıza çıkacağını da bilmiyoruz.

Sanıyorsun ki geçti, bitti, unuttun. Üzerinden otuz küsur yıl geçmiş, artık kendi evinde yaşayan koskoca adamsın.

Ama yok abi. Bizim gömdüğümüz duygular maşallah zombi gibi. En ufak bir tartışmada toprağı tırmalayıp dışarı fırlıyor.

Yani aslında ortada devasa bir travma şovu yok. Sadece beynimiz takvim kullanmıyor amk.

Lan ben 40 küsür yaşındayım. Ama çocukluktan kalan o gerginlik hissi ne kira ödemeye yanaşıyor ne de evden çıkıyor. Bildiğin kaçak kat çıkmış ruhuma, söküp atamıyorsun.

İşin bir de şöyle absürt tarafı var. Ben dışarıdaki tartışmayı bitiriyorum ama içeride ikinci raunt başlıyor.

Kavga 2 dakika sürmüş. Ben kendi içimde ringe çıkıyorum:
“Neden bu kadar etkilendin lan?”
“Neden hâlâ toparlanamadın?”
“Bak kadın hayatına döndü, sen hâlâ melankoli satıyorsun amk.”

Eşimin attığı kroşe hafif kalıyor; ben kendi kendimi muhalefet partisi gibi iç hesaplaşmalarla felç ediyorum amk. Eşim seçimi kazanıp kutlamalara geçmiş, ben salonda tek başıma olağanüstü kongre toplayıp kendimi istifaya davet ediyorum. İçimdeki parti meclisi bağırış çağırış birbirine giriyor.

Sonra da başlıyor o büyük varoluşsal sancı: “Hayat çok anlamsız...”

Düşünsenize; dışarıda güneş açmış, evde çay demlenmiş, sevdiğin insan yanında, yapacak bir sürü güzel işin var. Ama sen içindeki o gerginlik yüzünden bütün evreni kapkaranlık bir kara delik gibi görüyorsun. Normalde mutfakta bardağı tezgaha biraz sert koymuşuz, benim zihnin olaya biçtiği tanım: Ozon tabakasının tam bizim evin çatısından delinmesi.

Kavgadan sonra gelen o kasvetli his var ya; sanırsın hayat bütünüyle anlamını kaybetti, varoluş çöktü. Oysa hayat anlamsızlaşmadı abi; benim frekans kilitlendiği için yayını alamıyorum. Duygu dediğin şey hava durumu gibi amk; salonda fırtına kopuyor diye gökyüzü haritadan silinmiyor.

Eskiden böyle anlarda “Hiç etkilenmeyen, çelik gibi duran bir adam olmalıyım” derdim. Artık yemiyor. Etkileniyorum işte amk, ne yapayım?

Ama fark ettiğim bir şey var: Çocukken o köşeden kalkıp gidecek gücüm yoktu. Annem de yoktu. (Ahh be anne, neyseki ölmenin senin suçun olmadığını geç olsa da anladım. Kim ölmek ister ki abi???)

Tartışma bittiğinde içindeki o çocuk hâlâ odanın köşesinde büzülmüş, nefesini tutup fırtınanın geçmesini bekliyorsa... İşte orada durup bir bakmak gerekiyor abi.

Çünkü 40 yaşına gelmek; takviye vitamin araştırmak, borsa ekranına bakıp iç geçirmek ya da akşam 10'da koltukta uyuyakalmak değilmiş sadece. Gerçek yetişkinlik; o tartışma bittikten sonra salonda durup, hâlâ o evin gerginliğinde kilitli kalmış o küçük çocuğun yanına gitmekmiş.

Onun yanına çömelip, saçını okşayıp, "Bak koçum, sesler yükseldi, hava biraz ağırlaştı ama kimse kimseyi terk etmiyor. Ev yıkılmadı. Güvendeyiz. Hadi kalk, dondurma yalayak" diyebilmekmiş.

Biz yıllarca yetişkin olmayı, hiç sarsılmayan, kavgadan etkilenmeyen, çelikten bir robot olmak zannettik. Değil amk. Etkileniyorsun. O ses tonu hâlâ içindeki bir şeyleri titretiyor. Ama farkı şu: Artık o evde çaresizce sırasını bekleyen çocuk değil, o kapıyı açıp dışarı çıkma gücü olan adamsın. O çocukla beraber balkonda bir nefes alabilir, gerekirse eşine gidip "Hacı ben hâlâ az önceki kavgadayım, amigdala kilitlendi birazdan geleceğim, sen devam et" diyebilirsin.

İçindeki o çocuğu o köşede unutup "Neden toparlanamıyorsun lan!" diye kendin dövmeyi bıraktığın an, hayatın yükü yarı yarıya hafifliyor.

Yani kısacası kardeşim; fırtına koptuğunda evin havası ağırlaşabilir, kök çakralar tıkanabilir, kabul. Ama şalteri tekrar kaldırmak için fırtınanın tamamen dinmesini veya evrenin ilk patlama anına dönmesini beklemek zorunda değiliz.

Kaldır şalteri, gitsin.

Oh be.